ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, Δευτέρα 30/12/1985, σελ. 13 και 15

«Δεν πάει ο παλιός ο χρόνος»

Εννέα απόψεις για την καλλιτεχνική και πνευματική συγκομιδή του 1985

Του Σωτήρη Κακίση

Εδώ είμαστε πάλι. Για να σας τα πούνε, σαν κάλαντα και σαν διαγγελματάκια, μαζεύτηκαν ο Νίκος Κούνδουρος ο σκηνοθέτης, ο Γιώργος Πανασόπουλος ο επίσης σκηνοθέτης, ο Γιώργος Μανιώτης ο συγγραφέας, ο Στέφανος Κουμανούδης ο αρχαιολόγος, ο Νίκος Χουλιαράς ο ζωγράφος, ο πεζογράφος, ο συνθέτης, η Δέσπω Διαμαντίδου η ηθοποιός, ο Νίκος Σαργκάνης ο ποδοσφαιριστής, ο Τζίμης Πανούσης ο συνθέτης και τραγουδιστής, κι ο Διονύσης Σαββόπουλος ο συνθέτης και τραγουδιστής.

Ο καθένας τους, λοιπόν, έχει και την άποψή του. Διαφωνούν σε μερικά, συμφωνούν σε άλλα. Μια απαισιοδοξία για την καλλιτεχνική μας δημιουργία τη χρονιά που πέρασε, σαν να διαλύεται από τη διαπίστωση ότι αυτοί τουλάχιστον λένε πολλά πράγματα με τ’ όνομά τους, αρνούνται να απαντήσουν όταν πιστέψουν ότι δεν πρέπει να απαντήσουν, και απαντάνε αναλόγως στις τετριμμένες, δημοσιογραφικές ερωτήσεις. Λένε «Μ’ αρέσει, δεν μ’ αρέσει», αγαπάνε πράγματα. Είναι τρυφεροί, προσωπικοί όσο χρειάζεται.

Οι εννέα μικρές ανακρίσεις που δημοσιεύονται σήμερα εδώ δεν έχουν τυχαία τον διφορούμενο τίτλο: «Δεν πάει ο παλιός ο χρόνος».

Τζίμης Πανούσης: «Θα ήθελα να επισημάνω...»

Ε: Εσείς, κύριε Πανούση, έχετε να κάνετε καμία δήλωση, θέλετε να απαντήσετε στην έρευνά μας για τα καλά βιβλία, τις καλές ταινίες και τις καλές φετινές μουσικές μας;

ΠΑΝΟΥΣΗΣ: Με χαρά να σας απαντήσω, κύριε Κακίση, σ’ αυτή την πρωτότυπη έρευνά σας, καθαρά ευρωπαϊκού, ακόμα και αμερικανικού θα έλεγα, επιπέδου.

Για το καλύτερο βιβλίο του 1985 δεν μπορώ να έχω σαφή γνώμη, μια και έχω διαβάσει αρκετά, αλλά από λίγο. Άλλωστε είμαι μανιώδης αναγνώστης του εφήμερου και περιοδικού Τύπου. Τοιουτοτρόπως θα ήθελα να επισημάνω την τελευταία προκήρυξη της 17ης Νοέμβρη, που μπορεί να είχε λογοτεχνικές ατέλειες, αλλά έβριθε νοημάτων, και την απάντηση του Καραμπελιά, που, αντιθέτως, δεν είχε νοήματα, αλλά ύφος και σουτιέν.

Για την καλύτερη κινηματογραφική ταινία του 1985 δεν θα απαντήσω, διότι φοβάμαι ότι η προτίμησή μου θα συμπέσει με κάποιον από τους υπόλοιπους εκλεκτούς συνερωτωμένους, πράγμα που με ενοχλεί, γιατί πάντα επιδιώκω να ξεχωρίζω και να πρωτοτυπώ.

Από μουσική, τέλος, με συγκίνησε το τραγούδι του Νίκου Ξυδάκη, που τραγουδάει η Ελευθερία στο φινάλε της «Μανίας» του Πανουσόπουλου.

Κάτω το Κράτος και Χρόνια Πολλά, Τζιμάκος, ’85.

«Κάτω το κράτος και Χρόνια Πολλά — Τζιμάκος ’85».

Σημείωση αρχείου: Μεταγράφεται η εισαγωγή της έρευνας και η ενότητα που αφορά τον Τζίμη Πανούση.