ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, Δευτέρα 24/10/1983, σελ. 5

Καταδικάζουν λογοκρισία και «χαφιεδισμό»

Επανερχόμαστε σήμερα στο θέμα που έχει δημιουργήσει η απαγόρευση της κυκλοφορίας του δίσκου των «Μουσικών Ταξιαρχιών», δεύτερο κρούσμα, σε μικρό διάστημα, λογοκριτικού ελέγχου από τις επιτροπές του υπουργείου Προεδρίας.

Όπως είναι καθήκον μας, μια και η ελευθερία της έκφρασης είναι η πρώτη κατάκτηση της δημοκρατίας.

Τα τελευταία χρόνια άλλωστε και ιδιαίτερα από την επάρατο 21η Απριλίου, ο χώρος του πνεύματος έχει υποστεί τις συνέπειες λογοκριτικών διώξεων που γίνονταν με την εφαρμογή των ίδιων νόμων.

Για την κατάργηση των οποίων, έχουμε αγωνιστεί και κατά τη διάρκεια της δικτατορίας και στην νεοδημοκρατική οκταετία που ακολούθησε, μαζί με σημερινούς υπουργούς και βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος. Κι είχαμε επίσης πρώτοι κατηγορήσει την αναγγελία του κ. Μαρούδα για την κατάργηση ενός θεσμού αντιδραστικού.

Κατάργηση που προϋποθέτει σεβασμό της πολιτείας στον πολίτη.

Τι συνέβη και η λογοκρισία επέστρεψε; Από πού ανασύρθηκε ο νόμος περί χαφιεδισμού που στηρίζει το σκεπτικό της απόφασης;

Κι επί πλέον για ποιες αξιόποινες πράξεις μιλάει; Ποιος ορίζει το περιεχόμενο μιας αξιόποινης πράξης στο χώρο της τέχνης;

Κι αν όπως είπε ο κ. Μαρούδας το τραγούδι που δημοσιεύσαμε είναι παραπλανητικό γιατί και αυτό απαγορεύτηκε; Όπως άλλα δυο που έχουμε στα χέρια μας εξ ίσου «παραπλανητικά»;

Δεν είναι ασφαλώς η ταινία του Κώστα Καραγιάννη, που μας ενδιαφέρει ούτε η ποιητική αξία των στίχων του δίσκου των «Μουσικών Ταξιαρχιών». Θέματα αρχών δημοκρατικών θέτουμε και επ’ αυτών ζητήσαμε τη γνώμη ανθρώπων των γραμμάτων και της τέχνης με πολλούς από τους οποίους είχαμε και παλαιότερα συνεργαστεί πάνω στο ίδιο θέμα.

Δυστυχώς, αρκετοί δεν φάνηκαν πρόθυμοι να μας απαντήσουν, χρησιμοποιώντας διάφορες δικαιολογίες και προσχήματα ή υποσχόμενοι μιαν απάντηση που τελικά δεν μας έδωσαν...

«Θέλει αρετή και τόλμη η ελευθερία» για να χρησιμοποιήσουμε τον λόγο του ποιητή. Το ίδιο ισχύει βέβαια και για την δημοκρατία, η οποία ακριβώς επειδή είναι δημοκρατία, επιδέχεται την κριτική.

Έρευνα: 9 πνευματικοί άνθρωποι παίρνουν θέση

Δημοσιεύουμε στη συνέχεια τις απαντήσεις που πήραμε:

Όλοι καταδικάζουν την λογοκρισία κι αν εξαιρέσουμε τον κ. Ιάκωβο Καμπανέλλη, ο οποίος επιφυλάχθηκε να πάρει θέση στη συγκεκριμένη απαγόρευση γιατί του είναι άγνωστοι οι στίχοι του δίσκου που απαγορεύτηκε.

Π. Βούλγαρης (Σκηνοθέτης)

«Μου προκαλεί κατάπληξη...»

«Κατάπληξη προκαλεί το σκεπτικό της επιτροπής “Εποπτείας θεαμάτων και ακροαμάτων” του υπουργείου Προεδρίας που ακόμα μια φορά ξεθάβει τον —χρήσιμο φαίνεται— φασιστικό νόμο, για να ασκήσει λογοκρισία. Βαθιά ανησυχία όμως προκαλεί ο εξαναγκασμός - εξευτελισμός από το κράτος, των δημοσίων υπαλλήλων να χαφιεδίσουν με την απειλή τιμωρίας.

»Ελπίζαμε ότι αυτές οι μέθοδοι που τόσο ταλαιπώρησαν τον τόπο, στις μέρες μας θ’ αποτελούσαν παρελθόν».

Β. Διαμαντόπουλος (Ηθοποιός)

«Όποιος λογοκρίνει φοβάται»

«Δεν έχω την παραμικρή αμφιβολία, όταν πρόκειται να καταδικάσω την οποιαδήποτε μορφή λογοκρισίας, σαν μέτρο ανελεύθερο.

»Για να λογοκρίνει μια κυβέρνηση ορισμένα κείμενα πάει να πει ότι φοβάται.

»Κατακρίνω βέβαια ορισμένα εκτρώματα που κυκλοφορούν χάριν της ελευθερίας και μόνο εμπορική σκοπιμότητα έχουν, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι θα καταστείλουμε το κακό με την λογοκρισία».

Γ. Κουρουπός (Διευθυντής Λυρικής Σκηνής)

«Κανέναν δεν έχει το δικαίωμα της λογοκρισίας»

«Με αληθινή έκπληξη πληροφορήθηκα την είδηση της άρνησης χορήγησης άδειας για την κυκλοφορία ενός δίσκου.

»Πίστευα αφελώς πως η προληπτική λογοκρισία είχε από καιρό καταργηθεί.

»Δυστυχώς δεν γνωρίζω την δουλειά των Μουσικών Ταξιαρχιών, για να έχω μια αισθητική άποψη, όμως η ουσία του προβλήματος δεν είναι εκεί.

»Η ελευθερία της έκφρασης είναι ύψιστο αγαθό που σαν δημοκράτες οφείλουμε όλοι να προασπίσουμε.

»Σε καμιά επιτροπή σε κανένα κρατικό υπάλληλο και μ’ οποιοδήποτε σκεπτικό δεν αναγνωρίζω το δικαίωμα της λογοκρισίας.

»Υπάρχουν νόμοι που επιτρέπουν την άμεση επέμβαση των δικαστικών λειτουργών όταν θίγονται οι ηθικές μας αξίες.

»Κάθε άλλος νόμος που με το πρόσχημα να προλάβει το κακό, εμποδίζει την ελευθερία της έκφρασης, είναι κατά την γνώμη μου φασιστικής έμπνευσης».

Θ. Μικρούτσικος (Μουσικοσυνθέτης)

«Διαμαρτύρομαι έντονα...»

«ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΟΜΑΙ έντονα για την συμπεριφορά του υπουργείου Προεδρίας απέναντι στις “Μουσικές Ταξιαρχίες”.

»Θεωρώ απαράδεκτη κάθε μορφή λογοκρισίας που στην προκειμένη περίπτωση είναι φαρισαϊσμός. Από την μια δηλαδή κυκλοφορούν ελεύθερα τα προϊόντα της υποκουλτούρας και από την άλλη μας ενοχλούν οι στίχοι των Μουσικών Ταξιαρχιών.

»Καυτηριάζαμε την ύπαρξη λογοκρισίας επί δεξιάς, και είναι απαράδεκτο να την βρίσκουμε μπροστά μας, από μια κυβέρνηση προοδευτική. Γεγονός που μας κάνει να υποπτευόμαστε την προαγγελία καταστάσεων, που επιθυμούμε να ξεχάσουμε».

Μαριέττα Ριάλδη (Ηθοποιός)

«Σιχαίνομαι τη λογοκρισία»

«Σιχαίνομαι την λογοκρισία σ’ οποιαδήποτε μορφή και γι’ οποιοδήποτε λόγο.

»Δεν μπορώ παρά να διαμαρτυρηθώ, για το γεγονός».

Ι. Καμπανέλλης (Διευθ. Ραδιοφωνίας της ΕΡΤ-1)

«Είμαι εναντίον των βωμολοχιών»

«Είμαι κατά των βωμολοχιών, που μας κατακλύζουν τον τελευταίο καιρό. Έχω εξοργιστεί μ’ αυτή την πλειοδοσία, αυτόν τον πλειστηριασμό πορνολογίας και βωμολοχίας που γίνεται στα θέατρα και σ’ άλλα είδη θεάματος.

»Για τον συγκεκριμένο δίσκο θα πρέπει να τον ακούσω να έχω όλους τους στίχους μπροστά μου, για να σας πω ποια ακριβώς είναι η γνώμη μου. Όσον αφορά αυτό που λέει για “την υποχρέωση των δημοσίων υπαλλήλων να καταγγέλλουν στον εισαγγελέα οποιαδήποτε αξιόποινη πράξη πληροφορούνται” διαφωνώ ριζικά. Όπως είμαι κατά της βωμολοχίας, έτσι είμαι εναντίον σε κάθε φασιστική, τραμπούκικη επέμβαση (πράγμα που έχω πληρώσει κι εγώ)».

Μάνος Κατράκης (Ηθοποιός)

«Είναι απαράδεκτο για ένα σοσιαλιστικό καθεστώς»

«Δεν ξέρω το περιεχόμενο του δίσκου που απαγορεύτηκε, αλλά είναι απαράδεκτο για ένα σοσιαλιστικό καθεστώς, να λογοκρίνει, και μάλιστα με νόμους του Μεταξά και της Δικτατορίας».

Γιάννης Κάτρης (Δημοσιογράφος)

«Δεν θα ’πρεπε να συμβαίνουν»

«Θεωρώ απαράδεκτη οποιαδήποτε μορφή λογοκρισίας. Είτε σε εφημερίδα είναι, είτε στο θέατρο ή στη μουσική ή στον κινηματογράφο. Το αποδοκιμάζω 100% αυτό το κρούσμα λογοκρισίας.

»Δεν θα ’πρεπε σήμερα που έχουμε μια δημοκρατική κυβέρνηση να συμβαίνουν αυτά τα πράγματα».

Λ. Κηλαηδόνης (Μουσικοσυνθέτης)

«Είμαι αντίθετος σε κάθε μορφή λογοκρισίας».